Shëndeti mendor shpesh perceptohet si i ndarë nga mirëqenia fizike, por realiteti klinik na tregon të kundërtën. Një studim i kohëve të fundit i kryer në sistemin e kujdesit shëndetësor katalanas ka zbuluar një lidhje alarmante midis çrregullimeve të rënda mendore dhe problemeve të rëndësishme neurologjike që ndikojnë në tru në planin afatgjatë.
Ky hulumtim ka analizuar se si patologji të tilla si skizofrenia ose depresioni i rëndë ndikojnë drejtpërdrejt në shfaqjen e sëmundjeve që, në teori, ne priremi t'i shoqërojmë më shumë me moshën e vjetër ose me probleme thjesht të qarkullimit të gjakut. Të dhënat e marra janë mjaft të qarta: rreziku i pësimit të një goditjeje në tru ose i zhvillimit të ndonjë lloji demence është dukshëm më i lartë në këtë grup krahasuar me pjesën tjetër të popullsisë.
Ndikimi i patologjisë psikiatrike në tru
Duke parë rezultatet e botuara në revista shkencore prestigjioze, bëhet e qartë se ky nuk është një problem i vogël apo anekdotik. Prevalenca e demencës rritet ndjeshëm tek njerëzit me çrregullime të rënda mendore, pavarësisht nga mosha e tyre në atë kohë, gjë që shkatërron idenë se këto gjendje prekin vetëm të moshuarit.
Ajo që i ka habitur më shumë ekspertët e përfshirë është incidenca e goditjeve në tru tek njerëzit që konsiderohen ende të rinj. Nuk është aspak e zakonshme që dikush në rininë e tij të vuajë nga ngjarje të tilla, por për ata që jetojnë me diagnoza të rënda psikiatrike, probabiliteti i një goditjeje në tru është më i lartë se sa pritej fillimisht.
Me kalimin e viteve, këto ndryshime krahasuar me popullsinë e përgjithshme duket se pakësohen disi, por dëmi i mundshëm në fazat e hershme dhe të mesme të jetës është një realitet që nuk mund të injorohet. Është thelbësore të kuptohet se mendja dhe sistemi vaskular punojnë krah për krah në këto procese komplekse biologjike.
Është shumë e zakonshme që profesionistët mjekësorë të përqendrohen vetëm në stabilitetin emocional të pacientit ose në menaxhimin e episodeve të tyre, por specialistët paralajmërojnë se neglizhimi i shëndetit kardiovaskular është një gabim. Provat aktuale sugjerojnë se këta pacientë kërkojnë monitorim shumë më të afërt dhe mbikëqyrje të vazhdueshme të faktorëve të tyre të rrezikut fizik.
Drejt një modeli shëndetësor shumë më të integruar
Ata që janë përgjegjës për këtë zbulim, të lidhur me institucione kryesore si Klinika Spitalore në Barcelonë, këmbëngulin se është koha për të ndryshuar qasjen në konsultat mjekësore. Nuk mjafton më të trajtohet psikika në izolim; qasja e re duhet të jetë një vizion gjithëpërfshirës i kujdesit shëndetësor që merr në konsideratë të gjitha ndërlikimet e mundshme fizike që rrjedhin nga kjo gjendje.
Nëse mund t’i zbulojmë herët këto probleme qarkullimi të gjakut ose rënien njohëse, cilësia e jetës për njerëzit me çrregullime mendore do të përmirësohej ndjeshëm. Zbatimi i programeve të monitorimit klinik më herët do të na lejonte të ndërhynim përpara se të ndodhte dëmtimi neurologjik i pakthyeshëm , duke e komplikuar më tej integrimin e tyre shoqëror dhe jetën e përditshme.
Studimi përdori një bazë të dhënash të madhe, duke i dhënë secilit prej pohimeve të tij besueshmëri statistikore të padiskutueshme. Profilet e gati 700,000 njerëzve në të gjithë Katalonjën u krahasuan për të arritur në këto përfundime bindëse në lidhje me shëndetin e popullsisë.
Një vështrim shkencor mbi të dhënat e marra
Hulumtimi është bazuar në të dhëna nga grupi PADRIS-PRESTO, një sistem që mbledh informacione të paçmuara nga sistemi publik i kujdesit shëndetësor. Falë kësaj analize të të dhënave, është zbuluar ndryshimi i vërtetë midis atyre që vuajnë nga çrregullimi bipolar ose depresioni dhe atyre pa ndonjë diagnozë të mëparshme psikiatrike në historinë e tyre mjekësore.
Shkencëtarët theksojnë se këto gjetje duhet të çojnë në njohjen e çrregullimeve serioze mendore si faktorë rreziku për demencën në vetvete . Kjo do t'u lejonte mjekëve të familjes dhe specialistëve të tjerë të ishin shumë më vigjilentë për çdo simptomë të dyshimtë që shfaqet para kohe.
Lidhja e ngushtë midis mirëqenies psikologjike dhe shëndetit të trurit dhe arterieve është një realitet që kërkon një përgjigje të menjëhershme nga shërbimet shëndetësore evropiane. Investimi në parandalimin dhe zbulimin e hershëm tek pacientët me çrregullime të rënda mendore nuk është vetëm një çështje statistikash mjekësore, por një rrugë e nevojshme për të ulur sëmundshmërinë dhe për të siguruar që këta individë të kenë një të ardhme shumë më të shëndetshme dhe më dinjitoze.
